RIBASIM

Ribasim

Ribasim staat voor ‘River Basin Simulation’ en is software waarmee de waterbalans als gevolg van een beheer- en allocatiestrategie in het oppervlaktewater kan worden gesimuleerd. De software berekent de resulterende waterverdeling. De software kan worden gecombineerd met grondwaterberekeningen en waterkwaliteitsberekeningen in Delwaq.

De software is in de periode 2022 – 2024 ontwikkeld door Deltares. In opdracht van NHI is in 2022 eerst gewerkt aan een prototype, dat vervolgens in een TKI Deltatechnologie project verder is ontwikkeld in samenwerking met een groot aantal waterbeheerders en marktpartijen. Belangrijk doel van dit traject was de vervanging van de verouderde software SIMRES, MOZART en het Distributiemodel.

Het rekenalgoritme is in de programmeertaal Julia geschreven. De modelschematisatie is vastgelegd in een Geopackage met een ondersteunende Toml-bestand voor de run instellingen. Uitvoer wordt gegenereerd in het Arrow-formaat. Ten behoeve van de modelbouw is een python package ontwikkeld zodat de modellen via een script opgezet en gevalideerd kunnen worden. Tevens is een QGIS-plugin beschikbaar voor model inspectie in QGIS. De software is gedocumenteerd op https://ribasim.org en volledig beschikbaar in open source op https://github.com/Deltares/Ribasim.

Ribasim kan online gekoppeld worden met Modflow6-Metaswap voor een verbeterde simulatie van de grondwater-oppervlaktewater interactie. Zie https://deltares.github.io/iMOD-Documentation/coupler.html.

Ribasim en de iMod-coupler zijn beschikbaar als Beta-release op de GitHub pagina’s van deze software producten. In 2025 vindt nog verdere beproeving van software plaats in projecten (o.a. het Landelijk Hydrologisch Model). Ook wordt er nog verder getest voor de koppeling met waterkwaliteit (Delwaq).

Ribasim kan worden gezien als een vereenvoudigde benadering van oppervlaktewater, dat vertegenwoordigd wordt in een soort bakjes, die onderling verbonden zijn via een netwerk. De modelleur maakt zelf de keuze hoe het bakje geschematiseerd wordt, heel gedetailleerd het waterlichaam weergevend, of juist als een verzameling van (kleinere) watertjes die worden gerepresenteerd (gelumpt) door effectieve eigenschappen. In de software zijn hiervoor de volgende lagen voorzien:

• Een fysieke laag voor de simulatie van waterberging (in de bakjes) en uitwisseling tussen de bakjes
• Een sturingslaag, waarin sturingsregels waarmee de uitwisseling tussen bakjes (en dus de waterverdeling) beïnvloed kan wordenEen allocatie laag waarmee via prioritering van wateronttrekking, peilbeheer en doorspoeling bepaalt wordt welke onttrekkingen eventueel gekort moeten worden, en waarmee (in release 1.1) de sturingsregels beïnvloed kunnen worden.

Voor een uitgebreide beschrijving van de functionaliteiten en concepten wordt verwezen naar de documentatie van Ribasim op https://Ribasim.org.